فوق‌تخصص بیماری‌های مغز و اعصاب کودکان و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز، یکی از شایع‌ترین انواع تشنج در کودکان ناشی از تب بالاست و برخی خانواده‌ها به اشتباه کودک تب‌دار را زیر دوش آب سرد می‌برند که این کار می‌تواند شوک و لرزش شدید در بیمار ایجاد کند.

دکتر علی‌اکبر مومن، فوق‌تخصص بیماری‌های مغز و اعصاب کودکان و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز در گفت و گو با وبدا، با بیان اینکه روش صحیح کاهش تب، استفاده از داروهای تب‌بر مانند استامینوفن یا ایبوپروفن و پاشویه با آب ولرم است، اظهار داشت: تشنج یکی از شایع‌ترین مشکلات دوران کودکی است و حدود ۱۰ درصد کودکان (از هر ۱۰ کودک یک نفر) در طول زندگی خود تجربه تشنج خواهند داشت.

وی درباره عملکرد مغز تصریح کرد: مغز از میلیون‌ها سلول عصبی یا نورون تشکیل شده که وظیفه فرماندهی بدن را بر عهده دارند و هرگونه اختلال در روند طبیعی ارسال پیام‌های عصبی می‌تواند به بروز تشنج منجر شود. تشنج، بسته به محل درگیری سلول‌های مغزی ممکن است به شکل‌های متفاوتی ظاهر شود.

عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز درباره تقسیم‌بندی انواع تشنج‌ها گفت: در تشنج فوکال تنها بخشی از بدن مانند دست، پا یا صورت درگیر می‌شود و در تشنج جنرالیزه (عمومی) کل بدن از سر تا پا تحت تأثیر قرار می‌گیرد؛ این موارد دو تقسیم‌بندی اصلی تشنج را تشکیل می‌دهند.

فوق‌تخصص بیماری‌های مغز و اعصاب کودکان توضیح داد: تشنج می‌تواند حرکتی باشد؛ این نوع به صورت لرزش دست‌ها، سفت یا شل شدن عضلات، قفل شدن دندان‌ها یا خروج کف از دهان آشکار می‌شود. در موارد غیرحرکتی نیز ارتباط کودک برای لحظاتی با محیط قطع شده و فرد به نقطه‌ای خیره می‌شود و رفتارهای غیرعادی مانند خنده بی‌دلیل یا دستکاری لباس را از خود نشان می‌دهد. در این شرایط والدین باید نسبت به چنین رفتارهای غیرمعمول، حساس باشند.

دکتر مومن درباره علل بروز تشنج اظهار داشت: عوامل متعددی می‌توانند سلول‌های مغز را تحت تأثیر قرار دهند؛ عفونت‌های مغزی مانند مننژیت و انسفالیت، ضربه‌های مغزی ناشی از سقوط یا تصادف، مصرف مواد سمی یا داروهای خطرناک، مشکلات قلبی و حتی زمینه‌های ژنتیکی که در بیماری صرع دیده می‌شود، از جمله عوامل موثر در بروز تشنج در کودکان است.

وی خاطرنشان کرد: اولین اقدام والدین هنگام تشنج فرزند، حفظ خونسردی است. کودک باید در حالت درازکش قرار گیرد، لباس‌های تنگ باید از تن خارج یا دکمه لباس باز شود و راه تنفس نیز آزاد باشد. همچنین هرگونه جسم خطرناک اطراف کودک باید دور از دسترس قرار گیرد و در صورت استفراغ، دهان و بینی کودک تمیز گردد.

این نورولوژیست کودکان ادامه داد: غالب تشنج‌ها کوتاه‌مدت هستند و ظرف چند دقیقه پایان می‌یابند، اما اگر طولانی شد باید اقدامات اولیه مانند تنفس دهان به دهان صورت گیرد و فوراً با اورژانس ۱۱۵ تماس گرفته شود.

عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز تصریح کرد: پیشگیری همواره بهتر از درمان است. خانواده‌ها باید مواد شوینده، داروها و اجسام خطرناک را دور از دسترس کودکان قرار دهند و از رفتارهای پرخطر مانند انداختن کودک به هوا یا اجازه موتورسواری به خردسالان پرهیز کنند. در صورت بروز هرگونه تشنج، مراجعه به پزشک و پیگیری درمان نیز بسیار ضروری است.