۱۳۹۶ شنبه ۲۷ آبان
آيين نامه وجين
« آيين نامه وجين منابع در مركز اطلاع رساني و كتابخانه مركزي دانشگاه علوم پزشكي جهرم »

مقدمه :
ارزيابي و بررسي وضعيت منابع موجود، و به تبع آن حذف منابعي كه به دلايلي بايد از مجموعه كتابخانه خارج شوند يكي از وجوه اساسي مديريت مجموعه است. كتابخانه براي حفظ پويايي مجموعه خود از يك سو نيازمند افزودن منابع روزآمد و مورد نياز بوده، و از سوي ديگر بايد منابعي كه در روند پرشتاب توليد علم به هر دليلي جايگاه خود را در تامين نياز اطلاعاتي استفاده كنندگان از دست داده اند، از مجموعه خارج نمايد. افزودن منابع بدون پيرايش مجموعه موجود حتي در صورت وجود فضاي كافي، در دراز مدت از كارايي مجموعه مي كاهد. هم چنين وجين يكي از عناصر مهم مجموعه سازي و جريان معكوس گزينش منابع با همان ظرافت ها و حساسيت هامي باشد .به هر حال با توجه به اهميت موضوع، آيين نامه ذيل با بهره گيري از معيارهاي علمي رايج به عنوان يك راهنما جهت وجين مجموعه در مركز اطلاع رساني و كتابخانه مركزي دانشگاه علوم پزشكي زابل تدوين شده است.

ماده 1 : تعريف وجين :
وجين فرآيندي است كه از طريق آن كتاب هاي زائد و يا بي استفاده از مجموعه خارج مي گردد به عبارتي روند خارج نمودن منظم منابع از مجموعه اصلي كتابخانه به صورت دائم يا موقت را وجين گويند . منابع به علت قديمي بودن ، كهنه بودن و يا كم استفاده بودن مي توانند از مجموعه خارج شوند . منابع قديمي و كهنه به وسيله منابع جديد و نو بايد جايگزين شود و منابع كم استفاده به مجموعه نيمه راكد منتقل گردد . به گونه اي كه در صورت نياز بتوان به آنها دسترسي داشته و يا به مجموعه برگردانيده شود.

ماده 2: اهداف وجين منابع كتابخانه :
از آنجا كه مجموعه كتابخانه يك ارگانيسم در حال رشد محسوب مي گردد لذا وجين ابزاري است براي وصول به اهداف ذيل :
2-1- ايجاد فضاي مناسب براي منابع اطلاعاتي و رشد مجموعه
2-2- پويايي مجموعه منابع مرتبط با اهداف و وظايف كتابخانه
2-3- افزايش استفاده از منابع اطلاعاتي از طريق وجين منابعي كه ديگر استفاده نمي شود
2-4- جلوگيري از انباشته شدن كتابهاي زائد و بي استفاده
2-5- تسهيل و تسريع در دسترسي به منابع اطلاعاتي مورد نياز موجود در مجموعه

ماده 3 : اهميت وجين :
اگر مدام بر مجموعه كتابها و كليه متون اضافه شود و هيچ چيز از آن كم نشود – باستثناء آنچه ناپديد و يا ربوده شده است – زماني مي رسد كه ديگر جايي براي منابع جديد وجود نخواهد داشت . اما مهمتر از آن زماني فرا خواهد رسيد كه دسترسي به مواد مجموعه چنان براي استفاده كنندگان دشوار مي شود كه نمي توانند آنچه را مي خواهند بيابند و احتمال دارد رويهم رفته دست از بهره جويي از مجموعه بردارند.


ماده 4 : معيارها و ضوابط وجين
1- منابع فرسوده، مستعمل كه ارزش علمي و يا تاريخي ندارند و نگهداري آنها موجب اشغال فضا، صرف هزينه نگهداري و آلودگي ساير منابع خواهد بود.
2- منابع درسي كه به مرور زمان اعتبار محتوايي خود را از دست داده و كم ارزش شده اند.
33- نسخه هاي تكراري و مازاد بر نياز و نيز، ويرايش هاي قديمي كتب حوزه علوم پايه و باليني كه به طور منظم ويرايش هاي جديد آنها منتشر مي گردد و در كتابخانه موجود است. در صورت نياز نگهداري يك نسخه از ويرايش ماقبل منبع در كتابخانه ضروري است.
44- كتابخانه بايستي نسبت به جايگزيني به موقع منبع وجين شده اقدام نمايد.


ماده 5 : منابع مستثني از وجين
1.منابع هسته در هر رشته و گرايش علوم پزشكي
2.منابع نفيس تاريخي و هنري
3 .منابع مرجع (اطلس ها و دايره المعارف و ...)

ماده 6 : اعضاء كميته وجين منابع كتابخانه مركزي و مركز اسناد عبارتند از:
1-رئيس يا معاون كتابخانه مركزي،
2- كارشناس مسئول بخش مرجع
3- كارشناس مسئول بخش سفارشات
4- مسئول ميز امانت

ماده 7 : ابزارهاي وجين:
نظرات و تجربيات كتابداران با سابقه ، گروه هاي كارشناسي وجين منابع ، مراجعه كنندگان و منابع نقد و بررسي ، مهمترين ابزار وجين منابع مي باشند؛ ولي به نظر مي رسد كتابداران بهترين افراد جهت انجام وجين باشند زيرا اولا بيشتر از سايرين با مجموعه خود آشنا هستند، ثانيا بهتر از ديگران از نيازهاي مراجعه كنندگان خود آگاه مي باشند. در نهايت اصلاح و حذف ركوردهاي كتابهاي وجين از پايگاه ( فهرست كتابخانه ) به عهده كارشناسان بخش فهرستنويسي مي باشد.

ماده 8 : پس از وجين
پس از آنكه كتابها وجين شدند و اطلاعاتشان در فرم مربوطه درج گرديد، از مجموعه كتابخانه خارج شده و در دفتر ثبت هركتابخانه در ستون ملاحظات توضيح لازم ارايه مي شود.
در سيستم نرم افزار كتابخانه كتب وجين شده مشخص و كارت كتب وجين شده نگهداري مي شود.

ماده 9: تغيير در مفاد آيين نامه وجين
هرگونه تغيير در مفاد اين آيين نامه به پيشنهاد رياست كتابخانه مركزي و تصويب معاونت پژوهشي دانشگاه امكان پذير بوده و مراتب به كتابخانه هاي تابعه اعلام خواهد شد.

دانلود فايل ورد...دانلود فايل
pdf

تاریخ :
1396/05/16
تعداد بازدید:
226
امتیازدهی
میانگین امتیازها:0 تعداد کل امتیازها:0
مشاهده نظرات (تعداد نظرات 0

ارسال نظرات
دانشگاه علوم پزشکی جهرم
دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی، درمانی
كليه حقوق اين پايگاه متعلق به دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني جهرم مي باشد.
Powered by DorsaPortal